Page header hundai

  • ज्याकलिन क्यानेडीले सन् १९६२ मा भारतको यात्रा गरेकी थिइन् । उनी अमेरिकी राष्ट्रपति जोन अफ क्यानेडीका पत्नी हुन् । उनको भारत यात्रा निजी थियो, त्यसैले उनी अमेरिकी एयरलाइन्सको सट्टा एयर इन्डियाबाट भारत आएकी थिइन् । उनले रोमबाट एयर इन्डियाको फ्लाइट समातेकी थिइन् । उनीसँग बहिनी राजकुमारी लि ¥यदजिविल र अर्का एक नातेदार भारत आएका थिए । भारत आउनुभन्दा अगाडि उनीहरू पोपलाई भेट्न भेटिकनसिटी पुगेका थिए । लि यो कुरामा केही रिसाएकी थिइन् । सम्बन्ध विच्छेद भइसकेकाले लिले पोपलाई भेट्न चाहेकी थिइनन् ।
    निजी भ्रमण भए पनि भारतका तत्कालीन प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरू पालम विमानस्थलमा ज्याकलिन केनेडीको पर्खाइमा थिए । ज्याकलिन चढेको विमान पालम विमानस्थलको आकाशमा घुमिरहेको थियो । विमान आकाशमा किन उडिरह्यो भनेर नेहरूले अमेरिकाका लागि भारतीय राजदूत बिके नेहरूलाई रहस्य पत्ता लगाउन निर्देशन दिए । बिके नेहरू आफ्नो आत्मकथा ‘नाइस गाइज फिनिस सेकेन्ड’ मा लेख्छन्, विमान आकाशमा उडिराख्नुपर्ने रहस्यबारे मैले प्रधानमन्त्रीलाई भनें, ज्याकलिनले आफ्नो मेकअप पूरा गरिसकेकी छैनन् । प्रधानमन्त्री नेहरू हल्का मुस्कुराए । उनले अमेरिकी यी प्रथम महिलालाई प्रोटोकलको कुनै महत्व छैन, उनलाई समयमा पुग्नुभन्दा सुन्दर देखिनु बढी महत्वपूर्ण लाग्छ ।’
    केही समय ढिलो गरी ज्याकलिन विमानबाट ओर्लिन् । उनको भव्य स्वागत भयो । पालम विमानस्थलदेखि तीनमूर्ति निवाससम्मको बाटोमा हजारौं मानिस ज्याकलिनको स्वागतमा थिए । भारतको दूरदराजबाट ती अमेरिकी महारानीको दर्शन गर्न दिल्ली आएका थिए । अमेरिकी दूतावास पुग्नुभन्दा केही समय अगाडि भारतमा अमेरिकी राजदूत केन गालबे्रथले बीके नेहरूसँग भनेका थिए, ज्याकलिन भारतमा जहाँ जान चाहन्छिन्, त्यहाँ तपाईं पनि हुनुपर्छ । सोहीअनुरूप आफ्नो देशमा राजदूत पाहुना बने ।
    ज्याकलिन र उनकी बहिनीले पहिलो रात प्रधानमन्त्री निवासमा बिताए । नेहरूले उनीहरूको सम्मानमा रात्रिभोजको आयोजना गरे । खाना छिट्टै सकियो, त्यसपछि उनीहरूसँग कोठामा फर्किनुको विकल्प रहेन । त्यही बेला परमाणु ऊर्जा आयोगका अध्यक्ष होमी भाभाले नाचगान गर्न सल्लाह दिए । ज्याकलिनकी बहिनी नाचगानका लागि तुरुन्तै तयार भइन्, तर ज्याकलिनले केही असजिलो महसुस गरिन् । राजदूत बिके नेहरू र भाभाले ज्याकलिनलाई कोठामै छाडेर बहिनी लिलाई लिएर दिल्लीको चर्चित होटल इम्पिरियलको ‘द टेवर्न’ मा नाच्न हिँडे ।
    भोलिपल्ट ज्याकलिन र उनकी बहिनी, केन र किटी गालब्रेथ, बिके नेहरू र विदेश मन्त्रालयका अधिकारी सनु कपाडिया जसलाई लियाजो अफिसर बनाइएको थियो, उनीहरू एक विशेष रेल चढेर आगराका लागि प्रस्थान गरे । रेल्वे बोर्डले ज्याकलिनका लागि भारतको सबैभन्दा उत्कृष्ट रेल उपलब्ध गराएको थियो । जसमा सैलुनको पनि प्रबन्ध गरिएको थियो । खानासँग उत्कृष्ट वाइनको पनि व्यवस्था थियो । ज्याकलिनलाई त्यो क्षण उत्कृष्ट लागिरहेको थियो । किनभने अमेरिकामा सधैं विमानमा यात्रा गर्ने भएकाले रेलको यात्राले उनलाई सुखद् अनुभूति दिइरहेको थियो । ज्याकलिनले फतहपुर सिकरीको अकबरको महल र ताज महलको अवलोकन गरिन् । त्यसको भोलिपल्टदेखि उनले विमानबाट यात्रालाई निरन्तरता दिएकी थिइन् । तर उनले वाराणसी जाँदा चाहिँ रेलमै जाने इच्छा राखिन् ।
    नेहरू अगाडि लेख्छन्, सुन दगुर्दै मकहाँ आइन् र भनिन्, ‘यति छोटो समयको सूचनाले वाराणासी यात्रा सम्भव छ ? मैले रेल्वे बोर्डका अध्यक्ष करनेल सिंहलाई फोन गरे, उनले तुरुन्तै रेलको व्यवस्था मिलाएँ । सम्पूर्ण पाहुना वाराणासीका लागि प्रस्थान ग¥यो । तर यो यात्राबारे विदेश मन्त्रालयलाई जानकारी दिन राजदूत नेहरूले बिर्सेछन् । वाराणासीबाट फर्केपछि विदेश मन्त्रालयका अधिकृतहरूले अमेरिकी राष्ट्रपतिको सुरक्षामा खेलवाड गरेको भन्दै स्पष्टीकरण सोध्यो । वाराणासीबाट ज्याकलिन उदयपुर गइन्, जहाँ महाराणाको महलमा रात बिताइन् । महल यति भव्य थियो, जहाँबाट ज्याकलिनले उक्त महललाई ह्वाइट हाउससँग दाँज्दै आफ्ना पतिलाई पत्र लेखेकी थिइन् । बीके नेहरू लेख्छन्, त्यही रात ज्याकलिनले भनिन्, हामी सबै हिमालतिर घुम्न जाऔं । हामी गयौं, चाँदनी रात थियो, हिमालको दर्शन गरेर फर्कियौं । भोलिपल्ट सुनले मलाई भनिन्, ‘खाजा समयमा हाम्रा सुरक्षा जवानले अमेरिकी सुरक्षा जवानसँग ख्यालठट्टा गर्दै भनेका थिए, हाम्रा साहेबले तपाईंको मेमसाहबलाई अपहरण गरे, तपाईंहरूले थाहा पाउनु भएन ।’

  • देउवाका चुनौती कम र अवसर धेरै

    नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवा संसद्को करिब दुई तिहाइ मत प्राप्त गरी  चौथो पटक मुलुकको प्रधानमन्त्री बनेका छन् । चार–चारपटक…

  • प्रस्तावित राजदूतको संसदीय सुनुवाइ

    काठमाडौं । व्यवस्थापिका संसदीय सुनुवाइ विशेष समितिले भारत र चीनका लागि प्रस्तावित राजदूतहरु क्रमशः द्वीपकुमार उपाध्याय र पूर्व मुख्यसचिव लीलामणि…